WiFi Standardı Seçimi: WiFi 5 vs WiFi 6 vs WiFi 7

Yeni bir router almaya karar verdiniz ve kutuların üzerinde "WiFi 6", "WiFi 6E", "WiFi 7" yazıyor. Aradaki fark gerçekten paranızı hak ediyor mu, yoksa pazarlama gürültüsü mü? Bu soruya net cevap verebilmek için önce şunu netleştirmek gerekiyor: bir WiFi standard, internet hızınızı değil, cihazlarınızla router arasındaki havadan iletişimin kurallarını belirler. Yani standardı yükseltmek, otoyolu genişletmek gibidir; ama otoyola giren araç sayısı (aboneliğiniz) sabitse fark hissetmeyebilirsiniz.

Aşağıda üç neslin ne yaptığını, hangi durumda hangisinin mantıklı olduğunu ve karar verirken hangi soruları kendinize sormanız gerektiğini adım adım ele alıyoruz.

Üç Standart Arasındaki Gerçek Fark Ne?

Hız rakamlarına bakmadan önce şunu bilin: üreticilerin yazdığı "5400 Mbps" gibi sayılar, tüm bantların toplamıdır ve tek bir cihazın asla ulaşamayacağı teorik tavanlardır. Asıl fark hızda değil, kalabalıkla başa çıkma biçiminde.

WiFi 5 hâlâ yeterli mi?

WiFi 5 (802.11ac) yalnızca 5 GHz bandında çalışır ve verimi tek tek cihazlara sırayla dağıtır. Evde 3-5 cihaz varsa, aboneliğiniz 100 Mbps civarındaysa ve duvar sayısı azsa, WiFi 5 bugün de sorunsuz iş görür. Sorun cihaz sayısı arttığında başlar: her cihaz "sıra bekler", bekleme süresi gecikme (ping) olarak size döner.

Kısacası: elinizde çalışan bir WiFi 5 router varsa ve şikâyetiniz yoksa, sırf yeni nesil çıktı diye değiştirmek için acele etmeyin.

WiFi 6 ve 6E ne getiriyor?

WiFi 6'nın (802.11ax) asıl yeniliği hız değil, OFDMA denen paylaşım yöntemi. Bir kanalı küçük dilimlere bölerek birden fazla cihaza aynı anda veri gönderebiliyor. Bu, "sıra bekleme" sorununu ciddi biçimde azaltır. İki ek özellik daha önemli:

• TWT (Target Wake Time): Cihazın kablosuz modülü sürekli uyanık kalmaz, randevu saatinde uyanır. Bu, telefon ve tablet gibi cihazlarda batarya ömrüne olumlu yansır.
• WPA3: Daha güçlü şifreleme ve halka açık ağlarda daha iyi koruma.

WiFi 6E ise aynı teknolojiyi 6 GHz bandına taşır. Bu bant henüz kalabalık olmadığı için apartmanlarda parazit sorununa iyi bir cevaptır; ancak menzili daha kısadır ve duvarları daha zor geçer.

WiFi 7 gerçekten sıçrama mı?

WiFi 7'nin (802.11be) öne çıkan özelliği MLO, yani çoklu bağlantı. Cihaz 5 GHz ve 6 GHz'e aynı anda bağlanıp veriyi bölebilir ya da biri bozulduğunda diğerine kesintisiz geçebilir. Buna 320 MHz genişliğindeki kanallar ve daha yoğun modülasyon (4096-QAM) eklenince, kâğıt üzerinde ciddi bir sıçrama çıkıyor.

Ama dürüst olalım: MLO'dan faydalanmak için hem router hem cihaz WiFi 7 olmalı. Telefonunuz WiFi 6 ise, WiFi 7 router aldığınızda telefon yine WiFi 6 hızında bağlanır.

Ben Hangisini Almalıyım?

İnternet aboneliğim kaç Mbps?

En kritik soru bu. Fiber hattınız 100 Mbps ise, WiFi 7 router almak hızınızı 100 Mbps'ten yukarı çıkarmaz. Bu durumda kazanç sadece kararlılık ve eş zamanlı cihaz kapasitesi olur. 1 Gbps ve üzeri bir hattınız varsa, WiFi 5 gerçekten darboğaz yaratmaya başlar; WiFi 6 minimum makul seçenektir.

Evde kaç cihaz, nasıl bir plan var?

Cihazlarınızı sayın: telef